BAĞIMLILIK TEDAVİSİNDE SANAT TERAPİSİ DÖNEMİ: “KELİMELERİN YETMEDİĞİ YERDE İYİLEŞME BAŞLIYOR”
Moodist Psikiyatri ve Nöroloji Hastanesi Medikal Direktörü Prof. Dr. Kültegin Ögel; Birleşmiş Milletler Uyuşturucu ve Suç Ofisi’nin (UNODC) 2025 Dünya Uyuşturucu Raporu’na göre dünya genelinde yaklaşık 316 milyon kişi uyuşturucu madde kullanıyor. Son 10 yılda bağımlılık oranlarında ciddi artış gözleniyor. Özellikle gençler arasında yaygınlaşan bağımlılık davranışları yalnızca biyolojik değil; psikolojik, travmatik ve sosyal boyutlarıyla ele alınması gerektiğini vurguluyor.
Prof. Dr. Ögel; Türkiye’de de tablo dikkat çekiyor. Türkiye Uyuşturucu ve Uyuşturucu Bağımlılığı İzleme Merkezi (TUBİM) verilerine göre bağımlılık nedeniyle tedavi başvuruları her yıl artış gösterirken, davranışsal bağımlılıklar, dijital bağımlılık ve madde kullanımına bağlı ruhsal sorunların giderek daha erken yaşlarda ortaya çıktığını belirtiyor.
Uzmanlara göre bağımlılık tedavisinde yalnızca fiziksel arınma yeterli olmuyor. Duyguların ifade edilmesi, travmaların işlenmesi ve bireyin kendisiyle yeniden sağlıklı bağ kurabilmesi tedavinin en kritik aşamalarından biri olarak görülüyor. Bu noktada ise sanat terapisi, bağımlılık tedavisinde dikkat çeken destekleyici yöntemlerden biri olarak öne çıkıyor.
“Sanat Terapisi, Sözel Olarak İfade Edilemeyen Duygulara Ulaşmayı Sağlıyor”
Moodist Psikiyatri ve Nöroloji Hastanesi Klinik Psikoloğu Beyza Selvi, bağımlılık sürecinin yalnızca madde kullanımından ibaret olmadığını, aynı zamanda yoğun duygusal çatışmalar ve baş etme güçlükleriyle ilişkili çok boyutlu bir süreç olduğunu belirtti. Selvi, sanat terapisinin özellikle sözel ifade konusunda zorlanan bireyler için önemli bir alan açtığını ifade ederek önemli noktanın altını çiziyor:“Bağımlılık sürecindeki bireyler çoğu zaman ifade etmekte zorlandıkları yoğun duygular yaşayabiliyor. Sanat terapisi, bireyin duygu ve düşüncelerini resim, renk, şekil ve semboller aracılığıyla dışa vurmasını sağlayarak sözel olarak ulaşılması güç alanlara temas edebiliyor.
İçsel Çatışmalar Görünür Hale Geliyor
Sanat terapisi, bireyin yalnızca mevcut duygularını değil; geçmiş yaşantılarını, ihtiyaçlarını ve baş etme biçimlerini de fark etmesine yardımcı oluyor. Özellikle bağımlılık davranışlarının altında bastırılmış öfke, suçluluk, yalnızlık, değersizlik hissi ve travmatik yaşantıların bulunabileceğine dikkat çekiliyor. Klinik Psikolog Beyza Selvi, sanat terapisi sayesinde bireyin içsel deneyimini daha net fark edebildiğini belirterek, “Kişi yaptığı çalışmalar aracılığıyla kendilik farkındalığını artırabiliyor. Bu süreç, bireyin kendisiyle kurduğu ilişkiyi güçlendirirken değişim motivasyonunu da destekliyor” dedi.
“Alternatif baş etme yolları geliştiriliyor”
Beyza Selvi, bağımlılık davranışlarının çoğu zaman yoğun duygularla baş etmekte zorlanmanın bir sonucu olarak ortaya çıktığını ifade ediyor. Sanat terapisi ise bireye bu zorlayıcı duygularla daha güvenli şekilde temas kurma imkânı sunuyor.
Selvi’ye göre terapi sürecinde bireyler yalnızca duygularını ifade etmeyi değil, aynı zamanda yeni baş etme becerileri geliştirmeyi de öğreniyor:“Sanat terapisi çalışmaları sırasında birey, zorlayıcı duygularla daha güvenli bir şekilde temas kurmayı öğrenebilir ve alternatif baş etme yolları geliştirebilir.”
Grup Terapilerinde “Yalnız Değilim” duygusu güçleniyor
Moodist Psikiyatri ve Nöroloji Hastanesi Klinik Psikoloğu Beyza Selvi ; Sanat terapisinin grup ortamında uygulanmasının da önemli psikolojik katkılar sunduğuna dikkat çekiyor. Benzer deneyimlere sahip bireylerin bir araya geldiği grup çalışmaları, sosyal destek hissini artırırken izolasyon duygusunu azaltabiliyor.Beyza Selvi, grup sanat terapilerinin kişilerarası farkındalığı geliştirdiğini belirterek, “Katılımcılar benzer deneyimlere sahip bireylerle bir araya geldiklerinde yalnız olmadıklarını fark ediyorlar. Bu paylaşım süreci empatiyi ve sosyal destek duygusunu güçlendiriyor” ifadelerini kullandı.
Yargısız ve Güvenli bir ifade alanı sunuyor
Beyza Selvi; “sanat terapisinin en önemli özelliklerinden biri de bireye “doğru” ya da “yanlış” baskısı hissettirmeyen güvenli bir alan oluşturması. Sanat terapisinde estetik kaygının bulunmadığını vurgulayan Selvi, bu yaklaşımın kişinin kendini daha özgür ifade etmesini sağladığını söyledi:“Bu yöntemde estetik kaygı ya da doğru-yanlış değerlendirmesi bulunmaz. Bu da bireyin kendini daha özgür ve güvenli bir şekilde ifade etmesine alan açar.”
Bağımlılık tedavisinde Bütüncül yaklaşım öne çıkıyor
Uzmanlar, modern bağımlılık tedavisinde yalnızca davranışın ortadan kaldırılmasının yeterli olmadığını; bireyin duygusal dünyasının da iyileştirilmesi gerektiğini belirtiyor. Bu nedenle psikoterapi süreçlerinde sanat terapisi gibi destekleyici yöntemlerin giderek daha fazla önem kazandığı ifade ediliyor.
Moodist Psikiyatri ve Nöroloji Hastanesi Klinik Psikoloğu Beyza Selvi’ye göre sanat terapisi, bağımlılık tedavisinde yalnızca davranışsal değişimi değil, aynı zamanda duygusal ve içsel dönüşümü de destekleyen güçlü bir psikoterapi yöntemi olarak önemli katkılar sunduğunu belirtiyor.
Türkçe karakter kullanılmayan ve büyük harflerle yazılmış yorumlar onaylanmamaktadır.